„ЧЕЛИЧНАТА ПЕПЕРУТКА“ ВЛАДЕЕШЕ 30 ГОДИНИ И ТРОШЕШЕ МИЛИОНИ ДОДЕКА НЕЈЗИНИОТ НАРОД ГЛАДУВАШЕ

Поранешната прва дама на Филипините, Имелда Маркос, беше позната по својот екстравагантен начин на живот и огромното богатство, додека голем дел од населението живееше во сиромаштија.

И покрај обвинувањата за алчност, многу Филипинци и денес ја паметат со почит поради нејзиниот придонес во развојот на здравството, културата и меѓународниот углед на земјата.

Поранешната прва дама на Филипините ја нарекуваат една од најалчните и најсуровите жени на власт во модерната историја, која трошела милиони за сопствените желби и каприци додека народот во нејзината земја гладувал. Сепак, без оглед на алчноста и мегаломанијата, Имелда имала и искрени поддржувачи, а нејзиниот лик и денес останува присутен во сеќавањата на жителите на Филипините.

Сопругата на Фердинанд Маркос успеала да ги претвори Филипините во значаен учесник на светската политичка сцена, чиј став го уважувале и СССР и САД. Таа вложила и огромна енергија, време и пари во развојот на здравството, културата и социјалната сфера.

За да се разбере нејзиниот подем, клучна е нејзината необична животна приказна. Во времето на нејзиното политичко влијание, Филипините стекнале значајна меѓународна видливост, а нејзините поддржувачи и денес сметаат дека земјата никогаш повеќе не го достигнала истото ниво на дипломатско влијание.

ОД СИРОМАШТИЈА ДО ДИПЛОМАТИЈА НА СВЕТСКО НИВО

Имелда Маркос е родена во главниот град на Филипините, Манила, на 2 јули 1929 година. Според официјалните податоци, потекнувала од семејството на адвокатот Висенте Ромуалдес, а нејзините предци биле богати земјопоседници со угледна општествена положба.

Меѓутоа, постои и друга, значително помалку идилична верзија за нејзиното потекло.

Новинарката Кармен Педроса напишала биографска книга за првата дама на Филипините, во која собрала податоци за детството на Имелда. Според Педроса, Маркос пораснала во сиромаштија и во текот на младоста постојано сонувала да се извлече од маѓепсаниот круг на бедата.

Во текстот се наведува дека, кога дознала за книгата, сопругата на претседателот го забранила нејзиното објавување, плашејќи се од ширење непријатни информации за своето минато.

Како и да е, Имелда Маркос се образувала и почнала да прави планови за иднината.

Младата девојка сонувала за кариера како забавна пејачка, па дури и настапувала во локали во главниот град. Но нејзиниот татко не го поддржувал таквиот избор на професија и на сите начини се обидувал да ја одврати од таа намера.

Така поминале неколку години, сè до 1954 година, кога го запознала својот иден сопруг и претседател на Филипините, Фердинанд Маркос, кој во тоа време извршувал одговорна функција во Претставничкиот дом на филипинскиот Конгрес.

Врската на двојката се развивала со неверојатна брзина, па по само 11 дена познанство Фердинанд ја запросил Имелда. Таа веднаш прифатила.

Од тој момент за Имелда започнал сосема поинаков живот.

Нејзиниот сопруг се кандидирал за претседател на републиката, а таа на сите можни начини придонесувала за напредокот на неговата политичка кариера.

Идната прва дама на Филипините редовно патувала низ земјата, учествувала во дипломатски посети, се појавувала на официјални приеми и давала интервјуа во кои зборувала за политичката програма на својот сопруг.

Заедничките напори на двојката довеле до тоа Фердинанд Маркос во 1965 година да стане десетти претседател на Филипините.

Оваа победа дополнително ја мотивирала Имелда да го развива својот специфичен дипломатски талент и уште повеќе да се посвети на политиката.

За време на Студената војна, првата дама на Филипините, во улога на претседателски пратеник, престојувала во дипломатски посети на СССР, Кина, Чехословачка, Романија, Унгарија, Источна Германија, Ирак, Куба и Северна Кореја.

Во текот на тие патувања Имелда Маркос лично учествувала во разговори со Леонид Брежњев, Ким Ил Сунг, Мао Це Тунг, Садам Хусеин, како и со полковникот Моамер Гадафи.

По дипломатските активности во Либија, во Триполи биле потпишани мировни договори поврзани со прекинување на судирите меѓу владата на Филипините и исламските сепаратисти од Националниот ослободителен фронт Моро.

Дипломатските напори на Имелда Маркос придонеле Филипините да добијат поголема видливост на меѓународната политичка сцена.

Нејзините поддржувачи сметаат дека токму во времето на Фердинанд и Имелда Маркос земјата достигнала ниво на меѓународно влијание што подоцна не било повторено.

Паралелно со активностите во надворешната политика, првата дама посветувала големо внимание и на внатрешните прашања.

Имелда Маркос активно го поддржувала развојот на културата, образованието и здравството во земјата.

Во нејзино време биле изградени неколку големи медицински центри, основани бројни образовни институции и културни објекти, меѓу кои и Културниот центар на Филипините, кој одиграл значајна улога во развојот на филипинскиот балет.

Во чест на Имелда и нејзиниот сопруг биле именувани десетици стратешки објекти во земјата, а околу првата дама постепено се развил вистински култ на личноста.

Дел од населението ја обожавал поради нејзиниот придонес во развојот на државата.

Сепак, постоеле и многумина кои ја презирале и се плашеле од сопругата на Фердинанд Маркос, а за тоа имале сериозни причини.

ПАДОТ НА „ЧЕЛИЧНАТА ПЕПЕРУТКА“ И БЕГСТВОТО ОД ПРАВДАТА

Брачната двојка Маркос поседувала баснословно богатство.

Имелда била позната по својот екстравагантен вкус, на кој трошела милиони долари, купувајќи во најголемите светски модни престолнини.

Особено позната станала приказната за нејзините приближно 3.000 пара дизајнерски чевли и стотиците чанти со потпис на најлуксузните модни куќи.

Покрај тоа, сопружниците поседувале недвижности не само во својата татковина, туку и во САД, вклучувајќи неколку згради на Менхетен, каде што цените на недвижностите достигнуваат астрономски височини.

Покрај страста кон модата и недвижностите, Имелда Маркос била вљубеничка во уметноста.

Во нејзината лична колекција се наоѓале дела што им се припишувале на светски познати уметници, меѓу кои Микеланџело Буонароти, Сандро Ботичели и италијанскиот сликар Каналето.

Сосема очекувано, жителите на Филипините, од кои голем дел живееле под прагот на сиромаштијата, немале разбирање за огромните трошоци на првата дама и го осудувале нејзиниот претерано раскошен начин на живот.

Некои дури се обидувале да го откријат потеклото на богатството на семејството Маркос.

Имелда, меѓутоа, внимателно го прикривала вистинското потекло на имотот, тврдејќи дека целото богатство било стекнато пред нејзиниот брак и пред претседателскиот мандат на сопругот, односно дека го наследила од богати роднини.

Но набргу во животот на брачната двојка Маркос започнал тежок период.

Здравствената состојба на Фердинанд Маркос во 1980 година нагло се влошила, бидејќи боледувал од автоимуна болест – системски лупус еритематозус.

Тогаш низ земјата почнале да се шират гласини дека првата дама целосно го презела управувањето со државните работи, поради што противниците на актуелниот претседател изразиле сериозна загриженост.

И покрај сè, на изборите во 1986 година Фердинанд Маркос повторно ја истакнал својата кандидатура и прогласил победа.

Меѓутоа, резултатите од гласањето биле оспорени, а опозицијата обвинила за изборни нерегуларности.

Следувал бран масовно незадоволство, кој довел до промена на власта.

Фердинанд Маркос во 1986 година заминал во егзил, по што претседателската функција ја презела Коразон Акино.

Новата претседателка веднаш започнала истрага против брачната двојка Маркос поради сомневања за присвојување пари од државниот буџет.

По објавувањето на обвинувањата, населението се поделило на два спротивставени табора, а медиумите опширно ги следеле деталите од целиот случај.

Официјални обвиненија против Имелда и Фердинанд Маркос биле покренати во 1988 година, но поранешниот претседател на Филипините не го дочекал судењето.

Фердинанд Маркос починал во 1989 година како последица на откажување на бубрезите.

Огорчените граѓани и медиумите со нетрпение го очекувале судењето на Имелда.

Но „Челичната пеперутка“, како што ја нарекувале поради нејзиниот цврст и нескршлив карактер, во 1990 година била ослободена од обвиненијата во американскиот судски процес.

Една година по судењето, Маркос се вратила на Филипините, каде што одлучила повторно да ја изгради својата политичка кариера.

Во 2010 година, по неколку години политичка активност, била избрана во Претставничкиот дом како претставничка на провинцијата Северен Илокос.

Сепак, филипинските власти не се откажале од намерата да ја докажат одговорноста на брачната двојка.

Во 2018 година Имелда Маркос била прогласена за виновна по седум точки за корупција, поврзани со незаконски финансиски активности.

На поранешната прва дама ѝ биле изречени повеќегодишни затворски казни, но таа останала на слобода со кауција додека ги оспорувала судските одлуки.

Така, жената која некогаш била симбол на луксуз, политичко влијание и екстраваганција останала една од најконтроверзните личности во современата историја на Филипините.