Што значи енергетски ефикасен стан и зошто тоа не е маркетинг фраза

Во време кога доминираат прашања за климатските промени, зголемените трошоци за енергија и квалитетот на животот во градовите, поимот „енергетски ефикасен стан“ станува сè повеќе од архитектонски тренд, тој е реална и долгорочна вредност, која се одразува директно врз сопствениците, животната средина и општеството.

Според најреномирани експерти во градежништвото и енергетиката, енергетската ефикасност на објектите не е маркетиншка формула, туку суштински инженерски и дизајнерски принцип што ја одредува потрошувачката, удобноста и одржливоста на домувањето.

Што значи енергетска ефикасност?

Енергетски ефикасен стан е објект кој е проектиран и изграден така што минимизира потрошувачка на енергија, без да ја намали удобноста или функционалноста на просторот. Тој користи комбинација на паметен дизајн, висококвалитетни материјали, модерни технички системи и доколку е возможно, обновливи извори на енергија. Главната цел е да се постигне ист или подобар животен квалитет со помалку енергија за греење, ладење, осветлување и потрошувачка на електрична енергија.

Клучни елементи на енергетски ефикасен стан

Експертите истакнуваат неколку основни компоненти што го прават станот енергетски ефикасен.

Архитектонски дизајн- ориентацијата на објектот, природното светло и протокот на воздух се внесува уште во проектот, за да се намали потребата од вештачко загревање и ладење.

Топлинска изолација и прозори- квалитетна изолација на ѕидовите, покривот и подот, како и двојно или тројно застаклени прозори, значително ја намалуваат загубата на топлина.

Системи со ниска потрошувачка- модерни грејни и тела за ладење и вентилациски системи, LED осветлување и енергетски ефикасни апарати работат со помалку струја.

Интеграција на обновливи извори- додаток како соларни панели или топлински пумпи може да ја намали зависноста од мрежата и да ја направи зградата делумно или целосно самодостаточна.

Зошто ова не е само маркетинг фраза?

Многу граѓани се збунети кога слушаат дека стан е „енергетски ефикасен“, мислејќи дека тоа значи само „нов“ или „убав“. Но, според стручните дефиниции тоа значи реална потрошувачка на енергија која е измерена и сертифицирана, а не само убав опис во маркетинг брошурата. Новите закони во многу земји, вклучувајќи ја и Македонија, веќе бараат енергетски сертификат за нови објекти, кој мора да се приложи пред употребната дозвола и упис во катастар. Енергетското рангирање (обично А до Ц или слично) дава јасна слика за вистинските перформанси на станот и колку ќе троши во пракса.

Придобивки за купувачите

Енергетски ефикасен стан не носи само зелена етикета, тој има конкретни, физички и економски придобивки како пониски сметки за енергија, подобрата изолација и ефикасните системи значат дека сопствениците плаќаат значително помалку за греење и ладење секоја година. Поголема удобност во живеењето, трајни температурни услови и подобра внатрешна клима ја подобруваат удобноста и здравјето на станарите. Поголема вредност на имотот, таквите станови често имаат поголема побарувачка на пазарот и подобра цена при продажба или изнајмување. Помал негативен отпечаток врз животната средина, намалена потрошувачка на енергија значи помали емисии на CO₂ и помал општ притисок врз енергетските мрежи.

Комплексноста зад ефикасноста

Професионалците нагласуваат дека енергетската ефикасност треба да биде интегриран дел од архитектонскиот процес, а не „надградба“ на крајот од градбата. Тој концепт подразбира дека уредно планиран дом не само што ќе троши помалку енергија, туку ќе биде и поодржлив, поудобен и поекономичен низ целата своја употребна трансакција.

За купувачите на нови станови, енергетски ефикасен стан не смее да остане „само фраза во брошура“, тоа е критична карактеристика која влијае на трошоците, квалитетот на животот и долгорочнота вредност на домот. Правилно е да се бара, да се оцени и да се разбере како конкретна инвестиција која носи реални бенефити за сопствениците и за општеството во целина.

Н.Т